Zonnepanelen in Nederland 1 – ‘Waarom is het gunstig?’

Introductie

Zonnepanelen in ons land terecht populair. Dit ondanks de noordelijke ligging van Nederland, wat invloed heeft op de opbrengst. De overheid is hiervoor mede te danken, dankzij een gunstige regeling. Deze regeling zorgt ervoor dat alle (door particulieren) opgewekte energie daadwerkelijk wordt vergoed. Voorlopig zijn zonnepanelen in veel situaties een goede investering.  Vaak is binnen een jaar of zeven de gedane investering terugverdiend. Daarna leveren de panelen alleen maar geld op.

Zon in Nederland

Hoewel er aanzienlijk minder zon schijnt in Nederland dan op veel andere plekken op de wereld is de prijs van zonnepanelen inmiddels zo laag dat het meestal economisch gunstig is panelen aan te schaffen. Onderstaande kaart van Solargis laat de potentiële energie van de zon zien verspreid over onze aardbol (klik op de kaart voor een vergroting). In Nederland is de energie ongeveer 1000kWh/m2, terwijl in Zuid-Spanje dit al het dubbele kan zijn.

Hoewel Nederland met zijn noordelijke ligging dus niet optimaal gelegen is, betekent dit niet dat Nederland een ongunstige locatie is voor zonnepanelen. Een voordeel van de relatieve lage temperaturen in Nederland is dat zonnepanelen efficiënter werken dan in warme klimaten. Zonnepanelen hebben een factor dat Pmax heet. Dit laat zien hoeveel procent de zonnepanelen achteruitgaan in opbrengst met hogere temperaturen. Veel panelen hebben een Pmax van rond de -0.39% per graad. Als het bijvoorbeeld 20 graden is dan is een paneel 7.8% minder efficient, en bij 40 graden al 15,6%.

Nederland heeft genoeg zonuren voor zonnepanelen. De afgelopen jaren heeft de zon bijna overal minimaal 1700 uur geschenen. Dit zijn allemaal uren waarin zonnepanelen energie kunnen opwekken.

Potentiële energie zon

Salderingsregeling

De combinatie van voldoende zonuren, voldoende energie in de zon, en relatief lage temperaturen maakt dat het aanschaffen van zonnepanelen een goede optie is. Er is wel een grote ‘maar’.

Het is vaak mogelijk in Nederland het volledige jaargebruik van energie te compenseren met zonnepanelen. Echter, dit is alleen maar mogelijk doordat Nederland een salderingsregeling kent. De energie die zonnepanelen opwekken wordt vaak niet direct gebruikt. Hoewel energie opgeslagen kan worden in batterijen, wordt dit momenteel nog niet veel gebruikt.

De overtollige energie gaat echter niet verloren, maar wordt teruggeleverd aan het netwerk en vervolgens door anderen gebruikt. De hoeveelheid energie dat wordt teruggeleverd aan het netwerk wordt geregistreerd. De salderingsregeling zorgt ervoor dat de overtollige energie gebruikt kan worden om de gebruikte energie te compenseren. De dagen waarop weinig wordt opgewekt worden gecompenseerd door de dagen dat teveel wordt opgewekt. Tenminste, als er voldoende panelen op het dak liggen zullen. Energieleveranciers zijn verplicht aan de salderingsregeling mee te doen. Zolang de panelen niet meer opwekken dan het totale verbruik van een huishouden, moeten zij de energie volledig compenseren. Wanneer er meer per jaar wordt opgewekt zijn de regelingen stukken minder gunstig. Het scheelt het per leverancier wat de vergoeding dan is.

Verdeling over maanden

De salderingsregeling is belangrijk omdat zonnepanelen in Nederland een grote variatie hebben in opbrengst afhankelijk van de maand van het jaar. Onderstaande grafiek van Milieu Centraal en Siderea laat de opbrengst zien in percentages verdeeld over een jaar.

Verdeling opbrengst per maand

In deze grafiek valt op dat de panelen een sterke daling van opbrengsten hebben in de wintermaanden. Stel dat net voldoende zonnepanelen aanschaft worden om de energiegebruik te compenseren. Dan zou, om geen verlies te hebben, zonder salderingsregeling elke maand (100% / 12 =) 8.33% opbrengst moeten plaatsvinden. Echter, iets meer dan de helft van de jaarlijkse opbrengst vindt plaats in de vier maanden van april tot en met juli. Dit in contrast met de vier maanden november tot en met februari waar maar 13% wordt opgewekt.

In de praktijk wek je in de zomermaanden aanzienlijk meer stroom op dan je verbruikt. Zeker in een situatie met genoeg zonnepanelen om de volledige energieverbruik te compenseren . Deze opbrengst compenseert de wintermaanden waarin de panelen niet genoeg opleveren om een huis van stroom te voorzien. In de blog ‘Het belang van de salderingsregeling‘ kunt u hier meer over lezen.

Conclusie

Door een combinatie van factoren is het in Nederland mogelijk om op een economisch rendabele manier zonnepanelen te installeren.

De combinatie van onderstaande punten zorgt ervoor dat zonnepanelen, ondanks de relatief lage hoeveelheid potentiële energie per m2, toch zeker een interessante investering zijn in Nederland.

  • voldoende zonuren
  • lage prijzen van zonnepanelen
  • relatief lage temperaturen
  • gunstige salderingsregeling

De volgende blog gaat over de terugverdientijd van zonnepanelen in Nederland. Er wordt ingegaan op hoeveel jaar het kost om de gedane investering terug te verdienen, en wat de verschillende invloeden daarop zijn.